Fooi geven, wat is waar gebruikelijk?

In de maand november heb ik genoten van een paar heerlijke weken in Indonesië. Het vakantiegevoel zit er nog een beetje in en daarom besloot ik hartje winter om een blog te schrijven over fooi.

De meeste mensen vinden het geven van fooien in het buitenland namelijk een ‘ding’. Maar ook in Nederland is het geregeld onderwerp van discussie, onder andere tussen horeca- en niet-horecapersoneel. Ik nam het fenomeen fooi geven eens onder de loep. Waarom is het zo’n ding? En wat is in welke landen gebruikelijk om te geven? Lees snel verder!

Why is it so hard?

Fooi is een kleine bijdrage dat een klant als extraatje geeft voor een dienst om te laten zien dat de service wordt gewaardeerd. Tenminste, als we tevreden zijn over de bediening, anders geven we vaak niets. Maar hoeveel geef je? Wat is te weinig en wat is overdreven?

Blijkbaar weet 54% van de Nederlanders niet wat te doen als het om fooi geven draait. Daar worden de volgende redenen voor genoemd:

  • We weten niet wat gebruikelijk is om te geven.
  • We voelen ons verplicht om fooi te geven, omdat anders gedacht wordt dat we ontevreden zijn als dat niet het geval is.
  • We houden in Nederland niet van ongelijkheid en vinden het ongemakkelijk om bediend te worden. De fooi is eigenlijk een soort manier om dat ongemak op te heffen.
  • We zijn het niet gewend om (goede) service te krijgen.

fooi-1

Fooi geven in Nederland

We geven alleen fooi als we tevreden zijn. 66% van de mensen rondt de rekening af naar boven, want dat vinden we makkelijk. 5% geeft een bepaald percentage van de rekening en 29% bepaalt de fooi op een andere manier. In Nederland wordt er bij het bepalen van het salaris geen rekening gehouden met fooi, oftewel de salarissen in de horeca zijn daardoor niet lager.

We zijn de afgelopen jaren minder fooi gaan geven. Dat blijkt uit een steekproef door NOS en vakbeurs Horecava onder bijna 550 medewerkers van cafés en restaurants. Meer dan de helft van de horecamedewerkers denkt dat dit komt door de economische crisis. “Vooral de jeugd geeft veel minder vaak fooi”, aldus een medewerker. Ook de komst van het pinnen heeft volgens de medewerkers ervoor gezorgd dat er minder fooi wordt gegeven.

Grote verschillen

Tussen andere landen en Nederland zitten grote verschillen als het gaat om fooi geven. Over het algemeen vinden we fooi geven in het buitenland heel normaal, omdat in sommige landen het horecapersoneel grotendeels moet leven van de fooi.

Toch zijn er landen waar het geven van fooien not done is. Zoals in Japan, daar ervaart men extra Yen’s als een regelrechte belediging. Dat geldt voor meer landen in het Verre Oosten, zoals Vietnam en Singapore. In Thailand en Indonesië daarentegen is men gewend geraakt aan toeristen die fooien geven en wordt het soms zelfs verwacht.

japan

Tips bij het geven van fooi in het buitenland

  1. Check de bon. Als hier ‘service charge’ of iets dergelijks opstaat, dan zit de fooi bij het totaalbedrag inbegrepen en hoef je dat niet apart te geven.
  2. Zorg voor kleingeld. Koop op het vliegveld bij aankomst bijvoorbeeld iets kleins en betaal met biljetten. Het wisselgeld kun je makkelijk gebruiken om een fooi te geven als dat nodig is.
  3. Zo geldt bijvoorbeeld voor Zuid-Amerika: geef fooi het liefst in dollars of euro’s, maar in landen als Argentinië kun je geen dollars krijgen en is het voor personeel dus ook lastiger wisselen. Goed om rekening mee te houden.
  4. Ook handig om rekening mee te houden: in Islamitische landen is het geven van fooi de taak van de man.
  5. En als je het niet zeker weet: met 10% zit je bijna altijd goed!

services

De ongeschreven regels per land

Duitsland

duitsland

‘Trinkgeld’ kun je in Duitsland geven als blijk van waardering. Niet alleen bij horecagelegenheden, ook bij taxi’s is het gangbaar, maar verplicht is het zeker niet. Als je besluit dat te doen kun je zodra je de rekening krijgt vast melden wat de eindprijs moet zijn of hoeveel je als wisselgeld wilt krijgen. Soms staat er ook een fooienpot op de toonbank. Fooiengeld op tafel laten liggen is in restaurants dan weer niet zo gangbaar. Restaurants zetten zelden een voorgeschreven fooi van op de rekening. Dat is niet gebruikelijk en daar hoef je zeker niet in mee te gaan.

Thailand

thailand

In Thailand is fooi geven niet gebruikelijk. De locals laten zelf het gewisselde muntgeld achter, maar dat is puur uit gemakzucht. In toeristische gebieden is fooi geven wel gebruikelijker, maar het wordt alsnog niet altijd verwacht. Het ding is dat je in Thailand nooit weet of je genoeg fooi hebt gegeven. De Thai is namelijk ontzettend bescheiden en zal nooit zijn ongenoegen laten blijken. Dit omdat ze ook bang zijn voor gezichtsverlies. Zelfs als je het op de man af vraagt, zullen ze een ontwijkend antwoord geven. Het bovenstaande geldt ook voor Indonesië.

Verenigde Staten

verenigde-staten

Zodra men merkt dat je uit Nederland komt wordt er vaak al een fooi van 18% op de bon gezet. Horecamedewerkers in Amerikaanse bedrijven verdienen vaak maar een fractie van wat wij in Nederland verdienen in de horeca. Sterker nog, zij verdienen soms zelf helemaal niets en moeten dus volledig rondkomen van de fooien die gegeven worden.

Verenigd Koninkrijk

verenigd-koninkrijk

Aan de andere kant van de Noordzee is enig uitzoekwerk vereist. Vaak zit al een opslag van ongeveer 12,5% in de rekening verwerkt en is het niet gebruikelijk daar nog wat bovenop te gooien. Blijft zo’n opslag achterwege, dan kun je zo’n 10% fooi geven. Voor de taxi kun je uitgaan van eenzelfde percentage. In pubs daarentegen is een fooi ongebruikelijk. Sterker nog: het personeel voelt zich vaak zelfs geschoffeerd als je een ‘tip’ geeft.

Spanje

spanje

Fooi geven is gebruikelijk in Spanje: het bedrag naar boven afronden, een paar eurocenten achterlaten of een fooi van 5 à 10% geven, alles is mogelijk. Locals geven fooi vooral wanneer ze tevreden zijn met het eten en de service. Het is een soort van waardering en dus kun je zelf bepalen wanneer het van toepassing is.

Italië

italie

In Italië is een flinke fooi geven niet heel gewoon. Met een fooi geef je echt aan dat de service buitengewoon goed was. Italianen zijn van nature gastvrij, in de meeste bars en restaurants werkt echt horecapersoneel (en nauwelijks studenten), dus voor hen is een hoog serviceniveau eigenlijk heel normaal. Alleen als het écht uitzonderlijk goed is, geef je een flinke fooi. Als je fooi geeft, tel je dit liever niet op bij de rekening als je met je creditcard betaalt. Een contante fooi wordt het meest gewaardeerd!

Frankrijk

frankrijk

Ook in een Frankrijk is de fooi soms in de nota verwerkt. Zo niet, reken dan op minimaal 10%.

Griekenland

griekenland

Het is in Griekenland gebruikelijk en gewaardeerd om fooi te geven. Vanzelfsprekend alleen bij een juiste en correct verleende service. Om geloofwaardig te blijven is het aan te bevelen in Griekenland niet enorme fooien te geven. Je bezit deze mensen niet en je kunt ze niet kopen. Geef deze indruk ook niet te kennen aan de Grieken.

Kroatië

kroatie

Het geven van een fooi kan een grotere impact hebben dan je misschien denkt, want de meeste horecamedewerkers in Kroatië hebben alleen tijdens het toeristische seizoen een baan. Ook al is het maar een paar Kuna extra na het drinken van een kopje koffie, alle kleine beetjes helpen. Dit geldt ook voor de Kroatische klanten. De meeste Kroaten ronden het te betalen bedrag naar boven af, een gewoonte waar ze niet eens meer bij stil staan.

België

belgie

Bij onze zuiderburen moet je uitgaan van een vergelijkbare fooi als in ons land: dus 5 tot 10%.

Bronnen: Skyscanner.nl, NOS.nl & Business Insider
Afbeeldingen: Amayzine,  & Skyscanner.nl

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *